Wentelkredietkaart

De uitgaven met je kredietkaart terugbetalen in schijfjes. Een betaalformule die in de Verenigde Staten en in het Verenigd Koninkrijk al jaren is ingeburgerd. Het is daar niet uitzonderlijk dat je een gepeperde telefoonrekening gespreid afrekent. Maandelijks 10 procent van je uitgaven terugbetalen is dan zowat de maatstaf.

In de meeste Angelsaksische landen heeft de doorsneeconsument zelfs meerdere kredietkaarten op zak. Een voor de gewone gezinskosten, bijvoorbeeld de telefoonkosten, een voor minder gebruikelijke uitgaven zoals etentjes op restaurant en weekendjes op hotel en dan nog een kredietkaart voor de onverwachte en spontane inkopen. Wanneer je bij voorbeeld de promotie voor het laatste, hoogtechnologische plasmatelevisiescherm niet naast je kan laten liggen. En je dus op afbetaling die televisie in huis haalt.

In de VS is dat allemaal vertrouwde kost. Maar in België zijn we dat niet gewoon. De Belg heeft zijn uitgaven liefst onder controle. Met een kredietkaart waarvan je de afrekening op het einde van de maand in de bus krijgt. En die door de bank meteen via een doorlopende opdracht wordt vereffend. Alhoewel. Dat goedehuisvaderbeeld van de Belg zou aan het vervagen zijn. Cijfers tonen aan dat de Belgische consument steeds meer gespreid terugbetaald. In de elektroketens, hypermarkten en grote meubelzaken zijn kredieten gemakkelijk te verkrijgen. En de consument gaat daar gretig op in.

De grootbanken, jaloers van het vernuftig financieel aanbod in de winkels, willen ook een deel van de koek. Ze brachten de voorbije maanden daarom allemaal een kredietkaart uit met gespreide terugbetaling, in het vakjargon bekend als revolving kredietkaarten. Het blijkt een schot in de roos te zijn. In een jaar tijd steeg het aantal kaarten met 50 procent. En de trend zou nog maar beginnen, luidt het.

De vraag is wie je hier met de vinger moet wijzen. De consument, die zich maar al te graag laat verleiden door reclame en gemakkelijke betaalformules? Of de banken en de winkels, die de consument een wortel voor houden?

De banken lanceren die kredietkaarten naar eigen zeggen omdat het voor hun eenvoudiger is. Een betaalkaart is minder administratieve last dan een reeks andere kleine consumentenkredieten. Ook de intresten die de terugbetalingen in schijfjes opleveren, vinden ze mooi meegenomen. En daar schuilt het duiveltje. De rente op kredieten op afbetaling is vaak zeer hoog. De wet stelt dat de banken en de winkels een rente tot 19 procent mogen aanrekenen. Maar 19 procent is onrealistisch veel. Zeker als je vergelijkt met wat de banken voor andere kredieten aanrekenen. Voor een woonkrediet krijg je vandaag een veel lagere rente.

Het zijn dus niet de banken die goede huisvaders kweken. Integendeel. De banken rekenen op een gebrek aan discipline van de consument. Ze rekenen er eigenlijk op dat de consument niet meteen alles zal terugbetalen, waardoor ze meer inkomsten opstrijken. En waardoor de schuldenberg nog aandikt.

Vragen aan de consument om de aanlokkelijke financiële voorstellen van de banken en de winkels te negeren, is uitgesloten. Het is dus aan de overheid om ervoor te waken dat het kredietaanbod niet uit de hand loopt. Of is het al te laat?